BARSELONA BİLDİRGESİ

SİYASİ ORTAKLIK VE GÜVENLİK KONULARINDA ORTAKLIK:

ORTAK BİR BARIŞ VE İSTİKRAR ALANININ KURULMASI

Katılımcılar, Akdeniz bölgesinde barış, istikrar ve güvenliğin ellerindeki bütün olanaklarla desteklemeyi ve güçlendirmeyi taahhüt ettikleri ortak bir değer olduğu yolundaki inançlarını ifade ederler. Bu amaçla, uluslararası hukukun temel ilkelerine saygı esasıyla düzenli aralıklarla yapılacak güçlendirilmiş bir siyasi diyaloğa girmeyi kabul ederler ve iç ve dış istikrar konularında bir dizi ortak hedefi teyid ederler.

EKONOMİK VE MALİ ORTAKLIK:

ORTAK BİR REFAH ALANININ KURULMASI

Katılımcılar, ortak bir refah alanı kurulması hedeflerine erişilmesi doğrultusunda sürdürülebilir ve dengeli bir ekonomik ve sosyal gelişmeye verdikleri önemi vurgularlar.

Ortaklar, borç sorunun Akdeniz bölgesindeki ülkelerin ekonomik gelişmesi açısından doğurabileceği güçlüklerin farkındadır. İlişkilerinin önemini dikkate alarak yetkili forumlarda ilerleme sağlamak amacıyla aralarındaki diyaloğu sürdürmeyi kabul ederler.

Katılımcılar, farklı ölçülerde bile olsa ortak zorlukları göğüslemek zorunda olduklarının bilinciyle aşağıdaki uzun dönemli hedefleri belirler:

Serbest ticaret bölgesi yeni Avrupa-Akdeniz Anlaşmaları ve Avrupa Birliği’nin ortakları arasındaki serbest ticaret anlaşmaları yoluyla kurulacaktır. Taraflar, DTÖ’den kaynaklanan yükümlüklerin gereğince yerine getirilmesi sonucu ticaretin büyük bölümünü kapsayacak olan bu bölgenin tedricen kuruluşu için hedef tarih olarak 2010 yılını belirlemitlerdir.

Bu bölgede serbest ticaretin tedricen geliştirilmesi amacıyla: mamül ürünlerin ticaretindeki tarife engelleri ve tarife-dışı engeller taraflar arasında müzakere edilecek takvimlere uygun olarak kademeli biçimde kaldırılacaktır; geleneksel ticaret akışlarından yola çıkılarak, çeşitli tarım politikalarının imkan verdiği ölçüde ve GATT müzakerelerinde elde edilen sonuçlara gereğince riayet edilerek tarım ürünleri ticareti taraflar arasında karşılıklı tercihli giriş yoluyla kademeli olarak serbestleştirilecektir; iş kurma hakkı da dahil hizmet ticareti, GATS anlaşmasına gereğince riayet edilerek kademeli olarak serbestleştirilecektir.

Katılımcılar, bu serbest ticaret bölgesinin kademeli olarak kuruluşunu aşağıdaki yollarla kolaylaştırmaya karar vermişlerdir:

• Menşe kuralları, belgelendirme, fikri ve sınai mülkiyet haklarının ve rekabetin korunmasına ilişkin uygun önlemlerin kabulü;

• Piyasa ekonomisi ilkelerine dayalı politikaların izlenmesi ve geliştirilmesi ve ihtiyaçları ve ekonomik gelişmişlik düzeyleri göz önünde tutularak ekonomilerinin bütünlettirilmesi;

• Özel sektörün teşvikine ve gelişimine, üretici sektörün düzeyinin yükseltilmesine ve piyasa ekonomisi için elverişli kurumsal ve düzenleyici çerçevenin kurulmasına öncelik tanınarak ekonomik ve sosyal yapıların uyarlanması ve modernizasyonu;

• Teknoloji transferlerini artıracak mekanizmaların teşviki.

İşbirliği, özellikle aşağıda sayılan alanlarda geliştirilecektir. Bu bakımdan, katılımcılar:

• Ekonomik gelişmenin, yatırımların temeli olan iç tasarrufların yanı sıra doğrudan yabancı sermaye yatırımlarıyla desteklenmesi gereğini kabul ederler. Özellikle, teknoloji transferi ve üretimin ve ihracatın artması sonucunu verebilecek bu tür yatırımların önündeki engellerin kademeli olarak kaldırılması yoluyla yatırımlara elverişli bir ortamın oluşturulmasının önemini vurgularlar.

• Gönüllü esasa dayanan ve özellikle ortakların kendi aralarındaki ticareti geliştirme amacıyla yapılan bölgesel işbirliğinin bir serbest ticaret bölgesinin oluşturulmasında temel önem taşıyan bir etmen olduğunu teyid ederler.

• İşletmeleri kendi aralarında anlaşmalar yapmaya teşvik ederler ve olumlu bir ortam ve düzenleyici çerçeve oluşturarak bu işbirliğini ve sanayide modernizasyonu desteklemeyi taahhüt ederler. KOBİ’ler için bir teknik destek programının kabul edilmesi ve uygulanması gereğini kabul ederler;

• Bölgesel bir yaklaşım ve daha fazla işbirliğinin yanı sıra mevcut çok taraflı programların daha iyi koordine edilmesini gerekli kılan çevre konusundaki karşılıklı bağımlılıklarını vurgularlar ve Barselona Sözleşmesi ile Akdeniz Eylem Planı’na bağlılıklarını teyid ederler. Ekonomik gelişmenin çevrenin korunmasıyla bağdaştırılmasının, çevre boyutunun ekonomik politikanın ilgili unsurlarına dahil edilmesinin ve çevreyi olumsuz etkileyebilecek sonuçların azaltılmasının önemini kabul ederler. Çölleşmeyle mücadele de dahil olmak üzere kısa ve orta dönemli bir öncelikli eylem programı hazırlamayı ve uygun teknik ve mali destekleri bu eylemler üzerinde yoğunlaştırmayı taahhüt ederler;

• Kadınların gelişmedeki temel rolünü kabul ederler ve onların ekonomik ve sosyal hayata ve istihdam yaratılmasına aktif katılımını desteklemeyi taahhüt ederler;

• Balık stoklarının korunmasının ve rasyonel yönetiminin ve kültür balıkçılığı da dahil olmak üzere stoklara ilişkin araştırmalarda işbirliğinin geliştirilmesinin önemini vurgularlar ve bilimsel eğitim ve araştırmaları kolaylaştırmayı ve ortak araçların oluşturulmasını göz önünde bulundurmayı taahhüt ederler;

• Avrupa-Akdeniz ekonomik ortaklığında enerji sektörünün sahip olduğu merkezi önemi kabul ederler ve enerji politikaları alanında işbirliğini güçlendirmeyi ve diyaloğu yoğunlaştırmayı kararlaştırırlar. Ayrıca, enerji sektörü şirketlerinin enerji şebekelerini genişletmesine ve bağlantıları artırmasına imkan verecek koşulların oluşturulmasında işbirliğine girerek bu şirketlerin yatırımları ve faaliyetleri için elverişli çerçeve koşulları oluşturmayı kararlaştırırlar;

• Su arzının, kaynakların uygun biçimde yönetimi ve geliştirilmesi ile birlikte bütün Akdenizli ortaklar için öncelikli konular olduğunu ve bu alanlarda işbirliğinin geliştirilmesinin gerekli olduğunu kabul ederler;

• Tarımın modernizasyonu ve yeniden yapılandırılmasında ve entegre kırsal gelişmenin desteklenmesinde işbirliği yapmayı kararlaştırırlar. Bu işbirliği özellikle teknik yardım ve eğitim, ortaklar tarafından üretimi çeşitlendirmek üzere uygulanan politikaların desteklenmesi, gıda konusunda bağımlığın azaltılması ve çevre dostu tarım uygulamalarının teşviki üzerinde yoğunlaşacaktır. Katılımcılar, ayrıca yasadışı bitkilerin ekiminin önlenmesinde ve etkilenen bölgelerin geliştirilmesinde işbirliği yapmayı kabul ederler.

Katılımcılar başka alanlarda da işbirliğine girmeyi kabul ederler ve bu amaçla:

• Verimli bir taşımacılık sisteminin kurulması da dahil olmak üzere altyapıların geliştirilmesinin ve düzeyinin yükseltilmesinin, bilgi teknolojilerinin gelişiminin ve telekomünikasyonda modernizasyonun önemini vurgularlar. Katılımcılar, bu amaçla bir öncelikler programı hazırlamayı kararlaştırırlar;

• Özellikle uluslararası taşımacılık hizmetleri sağlama serbestisi ve uluslararası yüklere serbest erişim olmak üzere uluslararası deniz ticaret hukukunun ilkelerine uymayı taahhüt ederler. DTÖ çerçevesinde sürdürülmekte olan deniz yolu taşımacılığı hizmetlerine ilişkin çok taraflı ticaret görüşmelerinin sonuçları, bu konuda anlaşmaya varıldığında dikkate alınacaktır;

• Yerel yönetimler arasındaki ve bölgesel planlamanın desteklenmesine yönelik işbirliğini teşvik etmeyi taahhüt ederler;

• Bilim ve teknolojinin sosyo-ekonomik gelişme üzerinde önemli bir etkisi olduğu gerçeğinden hareketle bilimsel araştırma kapasitesi ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmeyi, bilimsel ve teknik personelin eğitimine katkıda bulunmayı ve bilimsel ağların oluşturulması temelinde ortak araştırma projelerine katılımı teşvik etmeyi kabul ederler;

• Yöntemleri uyumlaştırmak ve veri alışverişi yapmak amacıyla istatistik alanında işbirliğini desteklemeyi kabul ederler.

Katılımcılar, bir serbest ticaret bölgesinin kurulmasının ve Avrupa-Akdeniz Ortaklığı’nın başarısının mali yardımlarda önemli bir artışı gerekli kıldığı, bu yardımın her şeyden önce sürdürülebilir içsel gelişmeyi ve yerli ekonomik aktörlerin harekete geçmesini teşvik etmesi gerektiği görüşündedirler. Bu bağlamda aşağıdaki hususlara işaret ederler:

• Avrupa Doruğu, Cannes’da yaptığı toplantıda bu mali yardım için 1995-1999 döneminde kullanılabilir Topluluk bütçesi fonları biçiminde 4.685.000.000 ECU tahsis etmeyi kabul etmiştir. Bu, ilave krediler biçimindeki AYB fonları ve Üye Devletler’in iki taraflı mali katkılarıyla desteklenecektir;

• Ortakların her birinin özel niteliklerinin hesaba katıldığı, birkaç yılı kapsayan bir program çerçevesinde yönetilen etkili mali işbirliği gereklidir;

• Ortaklığın başarısını teminde sağlam makro-ekonomik yönetim temel önem taşımaktadır. Bu amaçla, katılımcılar ekonomik politikaları ve mali işbirliğinin optimize edilmesinin yöntemine ilişkin diyaloğu desteklemeyi kararlaştırırlar.

Katılımcılar, Akdeniz bölgesinin her yerindeki kültür ve uygarlık geleneklerinin, bu kültürler arasındaki diyaloğun ve beşeri, bilimsel ve teknolojik düzeydeki alışverişlerin halklarının birbirine yakınlaşmasında, karşılıklı anlayışın geliştirilmesinde ve birbirlerini daha iyi algılamalarının sağlanmasında vazgeçilmez önem taşıyan bir etmen olduğunu kabul ederler.

Katılımcılar bu ruhla sosyal, kültürel ve beşeri konularda bir ortaklık kurmayı kararlaştırırlar. Bu amaçla:

• Kültürler ve dinler arasında diyalog ve saygının halkların yakınlaşmasının zorunlu bir ön koşulu olduğunu yeniden teyid ederler. Bu bağlamda kitle iletişim araçlarının, karşılıklı bir zenginleşme kaynağı olarak kültürlerin birbirini kabul etmesi ve anlamasında oynayabileceği rolün önemini vurgularlar;

• İnsan kaynaklarının geliştirilmesinin, özellikle gençlerin eğitimi ve öğretimi bakımından ve aynı zamanda kültür alanında taşıdığı vazgeçilmez niteliği vurgularlar. Her ortağın kültürel kimliğine saygı göstererek kültürler arası alışverişleri ve farklı dillerin öğrenilmesini destekleme ve kalıcı bir eğitim ve kültürel programlar politikası uygulama niyetlerini ifade ederler; bu bağlamda, taraflar özellikle idari usullerin iyileştirilmesi yoluyla beşeri mübadeleleri kolaylaştıracak önlemler almayı taahhüt ederler;

• Sağlık sektörünün sürdürülebilir gelişmedeki önemini kabul ederler ve toplumun sağlık ve refahı geliştirmeye yönelik faaliyetlere etkili katılımını destekleme niyetlerini ifade ederler;

• Ekonomik gelişmeyle el ele gitmesi gerektiğini düşündükleri sosyal gelişmenin önemini kabul ederler. Gelişme hakkı dahil temel sosyal haklara özel bir önem verirler;

• Sivil toplumun Avrupa-Akdeniz Ortaklığı’na vazgeçilmez bir katkı yapabileceğini kabul ederler ve bunu halklar arasında karşılıklı anlayışın ve yakınlaşmanın artması için vazgeçilmez bir etmen olarak görürler;

• Dolayısıyla, ülke hukukları çerçevesinde, gelişmede aktif rol oynayan siyasi ve sivil toplum önderleri, kültürel ve dinsel çevreler, üniversiteler, araştırma çevreleri, medya, örgütler, sendikalar, kamu işletmeleri ve özel işletmeler arasındaki mübadeleleri teşvik etmek üzere gerekli ademi merkeziyetçi işbirliği araçlarını güçlendirmeyi ve/veya uygulamaya koymayı kararlaştırırlar;

• Bu temelde, ademi merkeziyetçi işbirliği programları bağlamında gençler arasındaki temasların ve mübadelelerin teşvik edilmesinin önemini kabul ederler;

• Demokratik kurumları desteklemeye ve hukuk devleti ile sivil toplumu güçlendirmeye yönelik eylemleri teşvik edeceklerdir;

• Mevcut nüfus eğilimlerinin, ekonomik hamleyi hızlandıracak uygun politikalarla dengelenmesi zorunlu olan öncelikli bir mesele olduğunu kabul ederler;

• Göç olgusunun ilişkilerinde oynadığı önemli rolün farkındadırlar. Başka şeylerin yanı sıra, mesleki eğitim programları ve istihdam yaratılmasına yardımcı olacak programlar yoluyla göç baskısını azaltmaya yönelik işbirliğini güçlendirmeyi kararlaştırırlar. Kendi ülkelerinde yasal olarak ikamet eden göçmenlerin yürürlükteki mevzuat çerçevesinde tanınan bütün haklarının korunmasını garanti etmeyi taahhüt ederler;

• Yasadışı göç konusunda daha yakın işbirliği tesis etmeyi kararlaştırırlar. Bu bağlamda ortaklar, uyruklarını kabul etme sorumluluklarının bilincinde olarak, yasadışı statüde bulunan uyruklarının ülkelerine kabulü için ilgili hükümleri ve önlemleri kabul etmeyi kararlaştırırlar. Bu amaçla, Avrupa Birliği’nin Üye Devletleri, yurttaşlar kavramının Topluluk amaçları bakımından tanımlandığı biçimiyle Üye Devletler’in uyrukları anlamına geldiğini ifade ederler;

• Terörizmi önleme konusundaki işbirliğini çeşitli önlemlerle güçlendirmeyi ve terörizme karşı birlikte daha etkili bir mücadele sürdürmeyi kararlaştırırlar.

• Aynı şekilde, uyuşturucu kaçakçılığı, uluslararası suçlar ve yolsuzluklarla ortaklaşa ve etkili bir biçimde mücadele etmeyi gerekli görürler.

• Irkçılık, yabancı düşmanlığı ve hoşgörüsüzlüğe karşı kararlı bir kampanya açılmasının öneminin altını çizerler ve bu amaçla işbirliğine girmeyi kararlaştırırlar.

Katılımcılar:

ilişikteki çalışma programını kabul ederler.

Dışişleri Bakanları, bu Bildirge’nin uygulanmasını izlemek ve ortaklığın hedeflerine erişilmesini mümkün kılacak eylemleri tanımlamak amacıyla düzenli aralıklarla toplanacaklardır.

Bakanların, üst düzey yetkililerin ve uzmanların belirli konular üzerinde yapacağı özel toplantılar, deneyim ve bilgi alışverişi, sivil toplumda aktif olanlar arasındaki temaslar ve diğer her türlü uygun araç kullanılarak çeşitli faaliyetler sürdürülecektir.

Parlamenterler, bölge yönetimleri, yerel yönetimler ve sosyal ortaklar arasındaki temaslar teşvik edilecektir.

Avrupa Birliği Troikası ile Akdenizli ortakların birer temsilcisinin katılımıyla üst düzey yetkililerden oluşacak olan “Barselona Süreci İçin Avrupa-Akdeniz Komitesi” Dışişleri Bakanları’nın toplantılarına hazırlık yapmak, Barselona süreci ve bütün bileşenlerinin izleme çalışmalarının envanterini çıkarıp bunları değerlendirmek ve çalışma programını güncellemek amacıyla düzenli aralıklarla toplanacaktır.

Barselona çalışma programından ve “Barselona Süreci İçin Avrupa-Akdeniz Komitesi”nin vardığı sonuçlardan kaynaklanan toplantılar için uygun hazırlık ve izleme çalışmaları Komisyon’un bölümleri tarafından üstlenilecektir.

Dışişleri Bakanları’nın müteakip toplantısı daha sonra yapılacak danışmalar temelinde belirlenecek olan Avrupa Birliği’nin On İki Akdenizli Ortağı’ndan birinin ülkesinde 1997 yılının ilk yarısı içinde yapılacaktır.

ÇALIŞMA PROGRAMI

 I. GİRİŞ

Bu programın amacı, bölgesel ve çok taraflı eylemler yoluyla Barselona Programı’nın hedeflerinin gerçekleştirilmesi ve ilkelerine uyulmasıdır. Program özellikle AB ile Akdenizli ortakları arasındaki anlaşmalar çerçevesinde uygulanan iki taraflı işbirliğinin yanı sıra diğer çok taraflı forumlarda halen mevcut olan işbirliğini tamamlayıcı niteliktedir.

Çeşitli eylemlerin hazırlanması ve sürdürülmesi Barselona Bildirgesi’nde öngörülen ilkeler ve mekanizmalar doğrultusunda gerçekleştirilecektir.

Daha fazla işbirliğini gerektiren öncelikli eylemler aşağıda sıralanmıştır. Bu, ortakların kabul etmesi durumda Avrupa-Akdeniz İşbirliği’nin kapsamının diğer eylemleri de içerecek biçimde genişletilmesine engel oluşturmaz.

Eylemler Devletler ile bunların yerel ve bölgesel yönetimlerinin yanı sıra sivil toplum aktörleri ile de ilgili olabilir.

Katılımcıların mutabakatıyla, diğer ülkeler ve kuruluşlar da bu çalışma programında öngörülen eylemlere iştirak edebilirler. Uygulama esnek ve saydam bir biçimde gerçekleştirilmelidir.

Katılımcıların mutabakatıyla, gelecekteki Avrupa-Akdeniz işbirliğinde, bölgede çeşitli düzeylerde yapılan ilgili görüşmelerden kaynaklanan fikirler ve tavsiyeler uygun biçimde ve mümkün olduğu ölçüde hesaba katılacaktır.

Barselona Konferansı’ndan sonra mümkün olan en kısa süre içinde programın uygulanmasına başlanmalıdır. Uygulama, Avrupa Komisyonu tarafından hazırlanacak bir rapor temelinde, özellikle de aşağıda sözü edilen çeşitli toplantıların ve Gruplar’ın raporları temelinde bir sonraki Avrupa-Akdeniz Konferansı’nda gözden geçirilecek ve Barselona Bildirgesi ile kurulan “Barselona süreci için Avrupa-Akdeniz Komitesi” tarafından onaylanacaktır.

Akdeniz’de tedricen bir barış, istikrar ve güvenlik alanı kurulması amacına katkıda bulunmak üzere, üst düzey yetkililer 1996’nın ilk üç aylık dönemi içinde başlamak üzere düzenli aralıklarla toplanacaklardır. Üst düzey yetkililer:

• Barselona Bildirgesi’yle kabul edilen ilkelerin uygulanması için en uygun araçları ve yöntemleri incelemek üzere siyasal diyaloga girecekler; ve

• Bir sonraki Avrupa-Akdeniz Dışişleri Bakanları Konferansı için yeterince önceden pratik öneriler sunacaklardır.

Avrupa-Akdeniz bölgesindeki dış politika enstitüleri, daha yoğun işbirliği amacıyla 1996’dan itibaren faaliyete geçebilecek bir iletişim ağı kurmaya özendirilecektir.

ORTAK BİR REFAH ALANININ KURULMASI

Aşağıdaki alanlardaki işbirliğini teşvik etmek üzere, uygun olduğu biçimde, Bakanlar, görevliler ve uzmanlar arasında düzenli aralıklarla toplantılar yapılacaktır. Bu toplantılar, uygun durumlarda, özel sektörün de katıldığı konferanslar veya seminerlerle desteklenebilir.

Avrupa-Akdeniz Serbest Ticaret Bölgesi’nin Kurulması

Barselona Bildirgesi’nde öngörülen ilkeler doğrultusunda bir serbest ticaret bölgesinin kurulması Avrupa-Akdeniz Ortaklığı’nın vazgeçilmez bir unsurudur.

İşbirliği, serbest ticaretin tesisini kolaylaştıracak pratik önlemler ve bunun sonuçları üzerinde, aşağıdaki konular dahil olmak üzere yoğunlaştırılacaktır:

• Özellikle menşe birikimi uygulamasının kademeli olarak başlatılması amacıyla gümrük alanında kuralların ve usullerin uyumlaştırılması; bu arada, uygun durumlarda, özel durumlara özel çözümler bulunmasına olumlu yaklaşılacaktır;

• Avrupa Standartlar Kuruluşları tarafından düzenlenen toplantılar dahil olmak üzere standartların uyumlaştırılması;

• Tarım ürünleri ticareti karşısındaki mesnetsiz engellerin ortadan kaldırılması ve bitki ve hayvan sağlığı kurallarının yanı sıra diğer gıda mevzuatı alanında ilgili önlemlerin kabul edilmesi;

• Uyumlaştırılmış esasla güvenilir veri sağlamak amacıyla istatistik kuruluşları arasında işbirliği;

• (Mevcut forumlarda başlatılan inisiyatifler saklı kalmak kaydıyla) bölgesel ve alt-bölgesel işbirliği olanakları.

YATIRIMLAR

İşbirliğinin amacı, yatırımların önündeki engellerin tanımlanması ve bankacılık sektöründeki araçlar dahil olmak üzere yatırımları teşvik edecek araçların daha ağırlıklı olarak göz önünde tutulması suretiyle bu engellerin kaldırılması için olumlu bir ortamın yaratılması olacaktır.

SANAYİ

Sanayide modernizasyon ve rekabet gücünün yükselmesi, Avrupa-Akdeniz Ortaklığı’nın başarısının kilit unsurlarıdır. Bu bağlamda, özel sektör bölgenin ekonomik gelişmesinde ve istihdam yaratılmasında daha önemli bir rol oynayacaktır. İşbirliği aşağıdaki konular üzerinde yoğunlaşacaktır:

• Sınai dokunun değişen uluslararası ortama, özellikle de bilgi toplumunun oluşumuna uyarlanması;

• Özelleştirme de dahil olmak üzere mevcut işletmelerin, özellikle kamu sektörü işletmelerinin modernizasyonunun ve yeniden yapılanmasının çerçevesi ve bu doğrultudaki hazırlıklar;

• Uluslararası standartların veya Avrupa standartlarının kullanımı ve uygunluk testlerinin, belgelemenin, akreditasyonun ve kalite standartlarının düzeyinin yükseltilmesi;

MED-INVEST çerçevesinde ve Avrupa Birliği’nde kazanılan deneyim göz önünde bulundurularak ve küçük çalışma gruplarının düzenlenmesi olasılığı da dahil olmak üzere KOBİ’ler arasında işbirliğini teşvik edecek ve gelişmeleri için gerekli koşulları yaratacak yöntemlere özel bir önem verilecektir.

TARIM

Bu konuların esas olarak ikili ilişkilerin kapsamında olduğuna işaret edilmekle birlikte, bu alandaki işbirliği aşağıdaki konular üzerinde yoğunlaşacaktır:

• Üretimi çeşitlendirmek üzere uygulanan politikalara destek;

• Gıda konusunda bağımlılığın azaltılması;

• Çevre dostu tarım uygulamalarının teşviki;

• Katılımcı Devletler’deki iş ve meslekleri temsil eden işletmeler, gruplar ve kuruluşlar arasında gönüllü esasla daha yakın işbirliği;

• Özelleştirmenin desteklenmesi;

• Teknik yardım ve eğitim;

• Bitki ve hayvan sağlığı standartlarının uyumlaştırılması;

• Temel hizmetlerin düzeyinin yükseltilmesi ve bağlantılı ekonomik faaliyetlerin geliştirilmesi dahil entegre kırsal gelitme;

• Kırsal bölgeler arasında işbirliği ve kırsal gelişmeyle ilgili deneyim ve know-how alışverişi;

• Yasadışı bitkilerin ekimine son verilmesinden etkilenen bölgelerin geliştirilmesi.

ULAŞTIRMA

Gerek AB ile Akdenizli ortakları arasında gerek ortakların kendi arasında verimli ve karşılıklı işletilebilir ulaştırma ağları ve uluslararası deniz taşımacılığı hizmetleri piyasasına giriş serbestisi, ticaret akışlarının gelişmesi ve Avrupa-Akdeniz Ortaklığı’nın aksamadan işlemesi açısından vazgeçilmez önem taşır.

Batı Akdeniz Ülkeleri Ulaştırma Bakanları 1995’te iki toplantıda bir araya gelmişler ve Akdeniz’de Deniz Taşımacılığının Geliştirilmesi İçin Bölgesel Konferans sonrasında Akdeniz Su Yolları Taşımacılığı Çalışma Grubu birkaç yılı kapsayan bir programı kabul etmiştir.

İşbirliği aşağıdaki konular üzerinde yoğunlaşacaktır:

• Limanların ve hava limanlarının geliştirilmesi, mesnetsiz kısıtlamaların kaldırılması, usullerin basitleştirilmesi, denizlerde ve havada güvenliğin artırılması, deniz taşımacılığından kaynaklanan kirliliğin daha etkili biçimde izlenmesi de dahil çevre standartlarının yüksek düzeyde uyumlaştırılması ve uyumlaştırılmış trafik yönetimi sistemlerinin geliştirilmesi yoluyla Akdeniz’de etkili, farklı biçimleri içeren ve kombine bir deniz ve hava taşımacılığı sisteminin geliştirilmesi;

• Akdeniz’in güney ve doğu kıyılarında doğu-batı kara bağlantılarının geliştirilmesi;

• Karşılıklı işletilebilirliği sağlamak üzere Akdeniz ulaştırma ağlarının Trans-Avrupa Ağı’na bağlanması.

ENERJİ

1995’te Tunus’ta yüksek düzeyli bir Konferans düzenlenmiş, bunun izleme toplantısı Atina’da yapılmış ve 20 Kasım 1995’te Madrid’de Enerji Konferansı toplanmıştır.

Enerji şirketlerine yapılacak yatırımlar ve bu şirketlerin faaliyetleri için olumlu koşulların yaratılması amacıyla, gelecekteki işbirliği, başka şeylerin yanı sıra aşağıdaki konular üzerinde yoğunlaşacaktır:

• Ormanlarının korunması, muhafazası ve restorasyonu; Topluluğun finansman teknikleri, mevzuat ve çevre yönetimi alanındaki deneyiminin aktarılması; çevre boyutunun bütün politikalara dahil edilmesi

• Eylem programının uygulanmasını izlemek üzere düzenli bir diyaloğun tesisi;

• Bölgesel ve alt-bölgesel işbirliğinin pekiştirilmesi ve Akdeniz Eylem Planı ile koordinasyonun güçlendirilmesi;

• Çeşitli kaynaklarca yapılan yatırımların teşviki ve ilgili uluslararası sözleşmelerin uygulanması;

• Başta önleyici önlemler ve uygun yüksek standartlar olmak üzere gereğinde mevzuatın ve düzenleyici önlemlerin kabulünün ve uygulanmasının teşviki.

BİLİM VE TEKNOLOJİ

İşbirliği aşağıdaki konular üzerinde yoğunlaşacaktır:

• Karşılıklı yarar ilkesi göz önünde tutularak araştırma ve geliştirmenin teşviki ve bilimsel başarılarda aradaki mesafenin açılması konusunun ele alınması;

• Akdenizli ortakların kendileri ile Avrupalı komşuları arasındaki mesafeyi kapatmalarına en iyi biçimde imkan verecek bilim sektörleri ve politikalarında deneyim alışverişlerinin artırılması;

• Ortak araştırma projelerine katılımın artırılması yoluyla bilimsel ve teknik personelin eğitilmesi.

Mart 1995’te Sophia Antipolis’te yapılan Bakanlar toplantısından sonra bir İzleme Komitesi kuruldu; bu Komite ilk toplantısını Barselona Konferansı’nın akabinde yapacaktır. Komite, Bakanlar düzeyinde mutabık kalınan politika önceliklerinin ortaklaşa uygulanmasına yönelik tavsiyeler üzerinde duracaktır.

SU

Akdeniz Su Şartı 1992’de Roma’da kabul edildi.

Su, bütün Akdenizli ortaklar için öncelikli bir konudur ve su kıtlığı gittikçe daha fazla hissedildiğinden önemi daha da artacaktır. Bu alandaki işbirliği aşağıdaki amaçlara yönelik olacaktır:

• Mevcut ve gelecekteki ihtiyaçlar hesaba katılarak durum envanterinin çıkarılması;

• Bölgesel işbirliğini pekiştirme yollarının saptanması;

• Su kaynaklarının, uygun durumlarda ortak esasla olmak üzere, planlanması ve yönetimini rasyonelleştirmek için önerilerde bulunulması;

• Yeni su kaynaklarının oluşturulmasına katkıda bulunulması.

BALIKÇILIK

Akdeniz balık stoklarının muhafazasının ve rasyonel yönetiminin önemi göz önünde tutularak, Akdeniz Genel Balıkçılık Konseyi çerçevesindeki işbirliği pekiştirilecektir.

1994’te Heraklion’da Bakanlar düzeyinde yapılan Balıkçılık Konferansı doğrultusunda, 1996’da yapılacak toplantılar yoluyla hukuki alanda uygun izleme eylemleri gerçekleştirilecektir.

Kültür balıkçılığı dahil balık stoklarına ilişkin araştırmaların yanı sıra eğitim ve bilimsel araştırmalardaki işbirliği geliştirilecektir.

İNSAN KAYNAKLARININ GELİŞTİRİLMESİ, KÜLTÜRLER ARASINDA KARŞILIKLI ANLAYIŞIN VE SİVİL TOPLUMLAR ARASINDAKİ MÜBADELELERİN TEŞVİKİ

İNSAN KAYNAKLARININ GELİŞTİRİLMESİ

Avrupa-Akdeniz ortaklığı, Akdenizli ortaklara özel önem verilerek bölgenin her yerinde eğitim düzeylerinin yükseltilmesine katkıda bulunmalıdır. Bu amaçla, başlangıçta mesleki eğitim, eğitim teknolojisi, üniversiteler, diğer yüksek öğretim kurumları ve araştırmalar üzerinde yoğunlaşılarak eğitim politikaları üzerinde düzenli bir diyalog gerçekleştirilecektir. Gerek bu bağlamda gerek diğer alanlarda, kadınların rolüne özel bir önem verilecektir. Gırnata’daki Avrupa-Arap Ticaret Okulu ve Torino’daki Avrupa Vakfı bu işbirliğine katkıda bulunacaklardır.

Modern yönetim yaklaşımlarını paylaşmak amacıyla mesleki eğitim sektörünün temsilcilerini (politika kararlarını verenler, öğretim üyeleri, eğitimciler, vb.) bir araya getirecek bir toplantı düzenlenecektir.

Üniversite ve yüksek öğrenim kurumlarının temsilcilerini bir araya getirecek bir toplantı düzenlenecektir. Avrupa Komisyonu sürdürmekte olduğu MED-Campus programını güçlendirecektir.

Eğitimde teknoloji konusunda da bir toplantı gerçekleştirilecektir.

BELEDİYELER VE BÖLGELER

Belediyelerin ve bölge yetkililerinin Avrupa-Akdeniz Ortaklığı’na yakından katılması gereklidir. Kent ve bölge temsilcileri, aralarında toplantılar düzenleyerek göğüslemeleri gereken ortak güçlükleri saptamak ve deneyim alışverişinde bulunmak üzere her yıl kendi aralarında toplantı düzenlemeye teşvik edilecektir. Bu, önceki deneyimler dikkate alınarak Avrupa Komisyonu tarafından organize edilecektir.

KÜLTÜRLER VE UYGARLIKLAR ARASINDA DİYALOG

Kültürler arası alışverişler ve yabancı dil öğrenilmesinin teşviki yoluyla karşılıklı anlayışın geliştirilmesinin önemi göz önünde tutularak, yetkililer ve uzmanlar, başka şeylerin yanı sıra aşağıdaki konularda somut eylem önerileri yapmak üzere toplantılar gerçekleştirileceklerdir: kültürel ve yaratıcı miras, kültürel ve sanatsal etkinlikler, ortak yapımlar (tiyatro ve sinema), çeviriler ve kültürü yaymanın diğer araçları, eğitim.

Avrupa-Akdeniz bölgesindeki başlıca dinler arasındaki karşılıklı anlayışın gelişmesi karşılıklı hoşgörü ve işbirliğinin güçlenmesini getirecektir. Önyargıları, cehaleti ve bağnazlığı kırmak ve tabandaki işbirliğini geliştirmek amacıyla dinlerin ve dinsel kurumların temsilcileri ile ilahiyatçılar, akademisyenler ve diğerleri arasında düzenli aralıklarla yapılacak toplantılara destek verilecektir. Stockholm’de (15/17.6.1995) ve Toledo’da (4/7.11.1995) yapılan konferanslar bu bağlamda örnek alınabilir.

MEDYA

Medya organları arasında yakın etkileşim kültürlerin birbirini anlamasına katkıda bulunacaktır. Avrupa Birliği, özellikle devam etmekte olan MED-Media programı yoluyla bu etkileşimi aktif biçimde destekleyecektir. Bu bağlamda, medya temsilcileri arasında her yıl bir toplantı düzenlenecektir.

GENÇLİK

Gençler arasında mübadele, gelecek kuşakları Avrupa-Akdeniz ortakları arasında daha yakın bir işbirliğine hazırlamanın bir yolu sayılmalıdır. Bu nedenle, Avrupa’da kazanılan deneyim temelinde ve ortakların ihtiyaçları göz önünde tutularak bir Avrupa-Akdeniz Gençlik Mübadele Programı tesis edilmelidir; bu programda, özellikle mesleki nitelikleri olmayanlar için mesleki eğitimin ve gençlik alanındaki organizatörler ile sosyal çalışma uzmanlarının eğitilmesinin önemi dikkate alınmalıdır. Avrupa Komisyonu, Avrupa-Akdeniz Dışişleri Bakanları’nın müteakip toplantısından önce gerekli önerileri yapacaktır.

SİVİL TOPLUMLAR ARASINDA MÜBADELE

Üst düzey yetkililer, Avrupa-Akdeniz Ortaklığı’ndan kaynaklanan beşeri mübadeleri, özellikle de resmi görevliler, bilim adamları, öğretim üyeleri, işadamları, öğrenciler ve sporcular arasındaki mübadeleleri, özellikle gereksiz idari engellerin mevcut olabileceği alanlarda idari usullerin basitleştirilmesi de dahil olmak üzere kolaylaştırmak amacıyla düzenli aralıklarla toplanacaklardır.

SOSYAL GELİŞME

Avrupa-Akdeniz Ortaklığı, başta kadınlar ve toplumun en muhtaç kesimleri olmak üzere Akdenizli ortak Devletler’deki nüfusun yaşama ve çalışma koşullarının iyileştirilmesine ve istihdam düzeyinin artırılmasına katkıda bulunmalıdır. Bu bağlamda, ortaklar temel sosyal haklara saygıya ve bu hakların geliştirilmesine özel bir önem atfederler. Bu amaçla, sosyal politikalarda rol oynayanlar düzenli aralıklarla uygun düzeyde toplanacaklardır.

SAĞLIK

Ortaklar, bu alandaki işbirliğini aşağıdaki alanlar üzerinde yoğunlaştırmayı kabul ederler:

• Bilinç, bilgi ve önleme çabalarını artırmaya yönelik eylem;

• Özellikle tıbbi bakım, birincil sağlık merkezleri, ana ve çocuk sağlığı merkezleri, aile planlaması, epidemiyolojik gözetim sistemleri ve bulaşıcı hastalıklarla mücadele önlemleri olmak üzere halk sağlığı hizmetlerinin geliştirilmesi;

• Sağlık ve sağlık idaresi personelinin eğitimi;

• Doğal afetlerde tıbbi işbirliği.

GÖÇ

Avrupa-Akdeniz ilişkilerinde göç konusunun önemi göz önünde tutularak göç akımlarına ve baskılarına ilişkin önerilerin yapılacağı toplantılar teşvik edilecektir. Bu toplantılarda, başka hususların yanı sıra özellikle Birlik’te yasal olarak ikamet eden göçmenlerin yaşama koşullarıyla ilgili olmak üzere MED-Migration programı çerçevesinde kazanılan deneyim dikkate alınacaktır.

TERÖRİZM, UYUŞTURUCU KAÇAKÇILIĞI VE ÖRGÜTLÜ SUÇLAR

Terörizmle mücadele bütün taraflar için öncelikli bir konu olmak zorundadır. Bu doğrultuda, polis ve adalet yetkilileri ve diğer yetkililer arasındaki işbirliğini güçlendirmek amacıyla yetkililer arasında düzenli aralıklarla toplantılar gerçekleştirilecektir. Bu bağlamda, özellikle bilgi alışverişinin artırılması ve suçluların iadesi usullerinin iyileştirilmesi konuları ele alınacaktır.

Yetkililer, düzenli aralıklarla toplanarak özellikle kaçakçılık dahil örgütlü suçlar ve uyuşturucu kaçakçılığı ile mücadele etmek amacıyla polis, adalet, gümrük ve idare yetkilileri ve diğer yetkililer arasındaki işbirliğini geliştirmek üzere alınabilecek pratik önlemleri tartışacaklardır.

Bütün bu toplantılar her ülkedeki durumun özelliğinin hesaba katıldığı farklılaştırılmış bir yaklaşım ihtiyacı gereğince dikkate alınarak düzenlenecektir.

Yetkililer, düzenli aralıklarla toplanarak yasadışı göçle mücadele etmek amacıyla polis, adalet, gümrük ve idare yetkilileri ve diğer yetkililer arasındaki işbirliğini geliştirmek üzere alınabilecek pratik önlemleri tartışacaklardır.

Bütün bu toplantılar her ülkedeki durumun özelliğinin hesaba katıldığı farklılaştırılmış bir yaklaşım ihtiyacı gereğince dikkate alınarak düzenlenecektir.

1 - 4 Kasım 1995 tarihleri arasında Akdeniz’de Güvenlik ve İşbirliği Parlamentolar-Arası Konferansı düzenlenmişti. Avrupa Parlamentosu’na, ortakların seçilmiş temsilcilerinin çok çeşitli konularda görüş alışverişine girmelerini sağlayabilecek müstakbel Avrupa-Akdeniz Parlamenterler Arası Diyaloğu için diğer parlamentolarla birlikte girişimde bulunması çağrısında bulunulur.

DİĞER KURUMSAL TEMASLAR

Özellikle Avrupa Topluluğu Ekonomik ve Sosyal Komitesi olmak üzere diğer Avrupa organları ile Akdeniz ülkelerindeki mukabil kurumlar arasında düzenli temaslar Avrupa-Akdeniz Ortaklığı’yla ilgili temel hususların daha iyi anlaşılmasına katkıda bulunacaktır.

Bu doğrultuda, Ekonomik ve Sosyal Komite Akdeniz ülkelerindeki mukabil kurumlarla ve eşdeğer birimlerle ilişki kurma konusunda girişimde bulunmaya çağrılır. Bu bağlamda, Ekonomik ve Sosyal Komiteler ve eşdeğer kurumlar Akdeniz toplantısı 12 - 13 Aralık tarihlerinde Madrid’de gerçekleştirilecektir.